Luistercultuur in de concertzaal is veranderd.
Luistercultuur in de concertzaal is veranderd.

Culturele Raad Eelde verzorgt lezing over klassieke muziek

Algemeen

PATERSWOLDE – Dirk Herman de Jong zal op donderdag 6 november een lezing houden over klassieke muziek. De lezing begint om 20.00 uur in Ons Dorpshuis aan Bähler-Boermalaan 4 in Paterswolde.

Klassieke muziek zit doorgaans niet eenvoudig in elkaar. Symfonieën bijvoorbeeld zijn veel langer dan popsongs of jazznummers en ze hebben een complexe opbouw. Daarom is een mate van geconcentreerd, stil luisteren in de klassieke concertzaal logisch; de muziek nodigt daar als het ware toe uit. Maar nu komt er in de luistercultuur in de concertzaal iets bij: het afwijken van deze norm stuit op voelbare afkeuring. 

Vroeger, bijvoorbeeld in de tijd van de muzikale barok, was dat heel anders. Hier heeft dus sindsdien door de eeuwen heen een sterke ontwikkeling plaatsgevonden in de luistercultuur. Dit groeiproces in de zaal is gepaard gegaan met een sterke ontwikkeling door de eeuwen heen van de speeltechnische kwaliteit en de voordrachtskunst op het podium.

Er is verwantschap tussen klassiek muziek en taal en gesproken woord. Neem een roman (geschreven woord) naast een pianoconcert. Beide kunstvormen vertolken opeenvolgende uiteenlopende sferen, stemmingen, emoties. En neem naast een pianoconcert een redevoering (gesproken woord). Beide kennen in hun opbouw retorische technieken, zoals contrastwerkingen, herhalingen en tweeslagen of drieslagen.

Een sterke verwantschap bestaat ook tussen poëzie en (klassieke) muziek. Wat in muziek ritme heet, wordt in poëzie metrum genoemd. De vroegste poëzie werd mondeling voorgedragen óf gezongen. Tegenwoordig is er hiphop en rap, en in de klassieke muziek bestaat het Sprechgesang.

Tussen (klassieke) muziek en het geschreven of gesproken woord bestaan ook verbindingen. Te denken valt aan volksliedjes, kerkgezang, in de klassieke muziek: opera, oratoria, enzovoort. In de betreffende teksten zit doorgaans een verhalend, vertellend aspect.