Petitie voor afschaffing vliegbelasting Eelde aangeboden aan Tweede Kamer

EELDE - Schrap de vliegbelasting voor Groningen Airport Eelde (GAE) en herstel zo het gelijke speelveld met luchthavens over de grens met Duitsland. Dat was de oproep die de Drentse Commissaris van de Koning Agnes Mulder en gedeputeerde Willemien Meeuwissen dinsdag deden aan de Tweede Kamer in Den Haag. 

Zij overhandigden een petitie die wordt ondersteund door de colleges van de provincies Drenthe en Groningen en meer dan 35 organisaties uit Noord-Nederland. Bij het aanbieden werd tevens het in opdracht van GAE uitgevoerde onderzoek van SEO Economisch Onderzoek overhandigd. Dit onderzoek laat zien dat de Nederlandse vliegbelasting, die tot de hoogste van Europa behoort, een onevenredig groot effect heeft op regionale luchthavens zoals GAE. Het vliegveld opereert als grensluchthaven in directe concurrentie met Duitse luchthavens zoals Bremen, Münster/Osnabrück en Düsseldorf, waar de belastingdruk lager ligt. 

Volgens het rapport zijn zowel reizigers als luchtvaartmaatschappijen sterk prijsgevoelig. Wanneer de totale reiskosten stijgen, wijken reizigers uit naar alternatieven over de grens en verplaatsen luchtvaartmaatschappijen hun capaciteit relatief eenvoudig naar goedkopere luchthavens. Voor Eelde is dit effect extra groot: de luchthaven is sterk afhankelijk van prijsgevoelige leisure-markten en een beperkt aantal maatschappijen. De vliegbelasting vormt bovendien een substantieel aandeel van de kosten per passagier. Hierdoor kan een relatief kleine kostenstijging al leiden tot het beëindigen van routes of het uitwijken van maatschappijen naar het buitenland. Het SEO-rapport laat zien dat dit directe gevolgen heeft voor de ontwikkeling van de luchthaven. 

In alle onderzochte scenario’s staat de financiële positie van Groningen Airport Eelde onder druk omdat luchtvaartmaatschappijen uitwijken naar buitenlandse luchthavens, waardoor fors lagere passagiersaantallen en structureel verlies ontstaat. Daarnaast blijkt dat de daling van het bedrijfsresultaat groter is dan de belastingopbrengsten voor de overheid. Dit onderstreept dat de huidige vliegbelasting niet alleen leidt tot een ongelijk speelveld, maar ook tot het weglekken van verkeer en economische activiteit naar het buitenland. Daarmee komen ook bredere regionale effecten zoals bereikbaarheid, werkgelegenheid en het vestigingsklimaat onder druk te staan. 

GAE vervult een belangrijke maatschappelijke rol in Noord-Nederland. De luchthaven faciliteert onder meer donororgaanvluchten voor het UMCG, traumahelikoptervluchten en huisvest opleidingen zoals de KLM Flight Academy en het Noorderpoort. Daarnaast wordt gewerkt aan innovatie en verduurzaming, onder meer met projecten op het gebied van waterstof en de ontwikkeling van een Airport Campus en bedrijventerrein (Business Park Bravo). Een vrijstelling van de vliegbelasting voor kleine regionale luchthavens is volgens Europese regels mogelijk. De geraamde budgettaire impact bedraagt zo’n 1,8 miljoen euro per jaar, terwijl daar bredere economische en maatschappelijke baten tegenover staan. De ondertekenaars vormen een brede vertegenwoordiging van het noordelijk maatschappelijk middenveld, onderwijs en bedrijfsleven en benadrukken het belang van een toekomstbestendige en bereikbare regio.