Toyisten uit Zuidlaren gaan exposeren in Beijing in China

ZUIDAREN/BEIJING – Kunstenaar Dejo van kunststroming Toyisme zal 8 mei in het vliegtuig stappen om een dag later te landen op het vliegveld van Beijing in China. Op ongeveer hetzelfde moment zal ook een schip de haven van de Chinese stad binnenlopen met aan boord 64 kunstwerken bedoeld voor twee exposities die later die maand in China zullen worden gehouden.

Toyisme is een internationale kunststroming opgericht door de uit Coevorden afkomstige kunstenaar Dejo. De kunststroming ontstond in 1992 in Emmen. Na enige omzwervingen is de Toysime Studio nu gevestigd op het Lentis-terrein in Zuidlaren. Van hieruit wordt de wereld veroverd.

De huidige studio en galerie is de tweede locatie op het voormalige Dennenoordterrein waar de Toyisten actief zijn. ,,We zaten eerst in Paviljoen Vredestein, maar moesten ruimte maken voor de Oekraïense vluchtelingen. We kregen een maand de tijd om te verhuizen. Dat was een behoorlijke klus”, vertelt Dejo die zich in paviljoen erg thuis voelde, maar ook op nieuwe locatie prima uit de voeten kan. ,,We hebben hier ons hoofdkantoor en verspreiden onze kunst vanuit Zuidaren over de hele wereld. Bij de Toyisten zijn 20 kunstenaars uit Nederland, Duitsland, Roemenië, IJsland, Amerika, Peru, Mexico, Zuid-Afrika Thailand, Maleisië, China en Australië aangesloten. De kunstenaars maken hun kunst op de plaats waar ze op dat moment verblijven en sturen het vervolgens op naar Zuidlaren. Het werk is alleen te zien tijdens tentoonstellingen en hier in Zuidlaren. De kunstenaars werken veel samen aan kunstwerken, dat mondde uit in grote projecten zoals, De Stip Leven met Energie en Dromen als Ontbijt in Emmen, Legende van Uppspretta in Keflavik in IJsland en Boom der Wereldculturen in 789 Art Zone in Beijing in China.

,,Onze filosofie is dat de kunst centraal staat en niet de kunstenaar. Daarom dragen we ook altijd maskers als we in de publiciteit komen. Ik doe dit al vanaf het begin. Ik ben als oprichter ook niet belangrijker dan de rest. Alle kunstenaars staan erachter. Het ego binnen het Toyisme is het Toyisme. Daarom hebben we allemaal een pseudonaam, die beginnen met een letter van het alfabet. Daarom kunnen er maximaal 26 kunstenaars bij de Toyisten aangesloten zijn. De maskers zijn natuurlijk ook een trigger waardoor we juist in de belangstelling komen. Het is een mooie manier om onze kunststroming uit te dragen.

Het uitdragen doet Dejo onder meer door het geven van lezingen. Zijn enthousiaste verhaal trok de aandacht van onder meer Jos Duinkerken van het Recreatieschap Drenthe, waardoor het project Tour de TT geïnspireerd door het schilderij Horsepower Mania van Dejo ontstond. Langs de toeristische route van 65 kilometer over twee oude stratencircuits staan zes beelden opgesteld van motorcoureurs uit de historie van de Dutch TT gemaakt door Toyisten. Ze staan in Hooghalen, Assen, Borger, Schoonloo, Grolloo en Rolde. Onlangs werden de beelden gerenoveerd en Dejo bracht op het kunstwerk in Grolloo een eerbetoon aan het zijspanduo Egbert Streuer en Bernhard Schnieders aan.

Maar ook internationaal wordt zijn verhaal gehoord. Zo hing museumdirecteur Li Guangming, oprichter, ontwerper en directeur van het Sunshine International Art Museum aan zijn lippen tijdens een lezing voor studenten. ,,Hij kwam na afloop naar mij toe. Hij was onder de indruk van mijn verhaal. De naam van onze beweging alleen al. Hij vond het geweldig dat ik al een naam had voor een beweging terwijl er nog geen kunstwerk gemaakt was. En alles draait bij ons om spel. Zonder spel geen leven. Haal je het spel uit de mens dan wordt het wel erg saai. De filosofie van een viering van de speelse geest die in ons allemaal huist, wachtend om gewekt en omarmd te worden vond hij ook heel mooi. Daar is het contact gelegd voor de expositie in Sunshine International Art Museum. De expositie krijgt de naam I play therefore I Am (Ik speel dus ik ben) mee. We pakken groot uit. Er zullen schilderijen van twee bij drie en twee bij vier meter te zien zijn. De tentoonstelling met 34 originele kunstwerken van veertien Toyisten is te zien in de grote zaal en ontvangsthal van het museum. Zeven kunstenaars, drie Nederlanders, drie Chinezen en een Australiër zijn aanwezig bij de opening. Voor mij persoonlijk is het een eer en eigenlijk voelt het nog hoger dan een eer. Chinezen hebben bewondering voor kunst en kunstenaars uit andere landen en ook uit Nederland. Met onze beweging hebben we het over onszelf uitgeroepen.”

De museumexpositie wordt op 20 mei geopend door Ingrid de Beer, adviseur cultuur en publieksdiplomatiek van de Nederlandse ambassade. Een paar dagen eerder, op 17 mei, wordt de tentoonstelling in Li Gallery in Art District 798 geopend. Het is een complex van 50 jaar oude ontmantelde militaire fabrieken. In die lege panden komen altijd eerst kunstenaars en zo is Art District 789 ontstaan. Het is een walhalla voor kunstenaars met galerieën, barretjes, restaurants, muziek en moderne kunst. Elke twee weken wisselen de exposities. Dat gaat met een ongelofelijke snelheid. We hebben eerder een project gedaan: Boom der wereldculturen, een muurschildering op een muur van 16 meter. Nu zullen we in de Li-galerie 30 grafieken en zeefdrukken laten zien. Dus in totaal zijn er 64 kunstwerken in China te bewonderen de komende maand.”

Dejo vindt het best wel spannend. ,,Ik ben vooral benieuwd hoe de kunstwerken de reis hebben overleefd. We hebben ze in Rotterdam op de boot gezet. Dan heb je het niet meer in eigen had. Ik hoop dat het goed gegaan is en dat we kunnen gaan genieten van twee mooie tentoonstellingen in China.”